Święto Niepodległości: dlaczego 11 listopada i spór

Aktualizacja Pierwsza wersja Opracowanie: automat redakcyjny z AI, zasadyW Trends: 5 tys.+

Odpowiedź w skrócie

11 listopada Polska obchodzi rocznicę odzyskania niepodległości w 1918 roku po 123 latach zaborów. Podczas tegorocznych uroczystości w Warszawie prezydent Karol Nawrocki krytykował rząd oraz sytuację Trybunału Konstytucyjnego, co wywołało krytyczne komentarze polityków i dziennikarzy.

Pomnik Fryderyka Chopina w Łazienkach podczas Dnia Niepodległości 2014
Zdjęcie ilustracyjne. Fot. Zorro2212 / Wikimedia Commons, licencja CC BY-SA 4.0

Co wiemy teraz

  1. NoweKarol Nawrocki wygłosił na placu Marszałka Józefa Piłsudskiego w Warszawie przemówienie krytyczne wobec rządu.

  2. NowePrezydent mówił o pogrzebaniu prestiżu Trybunału Konstytucyjnego i apelował o jego wspólną odbudowę.

  3. NoweDonald Tusk ocenił, że prezydent powinien próbować łączyć Polaków, a nie ich dzielić.

  4. NoweW Toruniu odbyły się apel, wspólne odśpiewanie hymnu, defilada wojskowa i piknik patriotyczny.

  5. NoweJózef Piłsudski otrzymał naczelne dowództwo nad wojskiem polskim, co jest jednym z wydarzeń wiązanych z datą święta.

Co wydarzyło się podczas obchodów w Warszawie?

Podczas warszawskich obchodów Karol Nawrocki skrytykował rząd, a jego przemówienie wywołało polityczną debatę. Prezydent wystąpił na placu Marszałka Józefa Piłsudskiego podczas uroczystości Narodowego Święta Niepodległości.

Według WP Wiadomości wystąpienie spotkało się z falą krytycznych komentarzy polityków i dziennikarzy. Jednym z tematów przemówienia była sytuacja Trybunału Konstytucyjnego, dlatego kontekst tego wątku opisuje także spór o Trybunał Konstytucyjny. Wśród bieżących informacji warto wskazać również inne wydarzenia związane z Karolem Nawrockim.

W wystąpieniu pojawiły się także odniesienia do finansów publicznych. Gratulując awansów funkcjonariuszom Krajowej Administracji Skarbowej, Nawrocki powiedział, że ich ciężka praca „nie ma nic wspólnego” z tym, co określił jako fatalną sytuację polskich finansów publicznych i pracę ministra finansów Andrzeja Domańskiego.

Dostarczone materiały nie pozwalają opisać szczegółów Marszu Niepodległości w Warszawie.

Co Karol Nawrocki powiedział o Trybunale Konstytucyjnym?

Karol Nawrocki mówił, że w ostatnich tygodniach pogrzebano prestiż Trybunału Konstytucyjnego. Według Wiadomości Onet prezydent mówił o trwającej od dziesięciu lat walce o TK i ocenił, że „w ostatnich tygodniach zupełnie pogrzebano prestiż Trybunału Konstytucyjnego”.

Interia podała, że Karol Nawrocki zwrócił się do przedstawicieli rządu i parlamentu o wspólne odbudowanie prestiżu Trybunału. Prezydent przekonywał też, że „Wolny naród zasługuje na wolny Trybunał Konstytucyjny”.

Słowa o prestiżu Trybunału Konstytucyjnego były elementem wystąpienia prezydenta. Opisują jego ocenę sytuacji i apel skierowany do przedstawicieli rządu oraz parlamentu, a nie stanowią ustalenia redakcji o stanie tej instytucji.

Jak zareagowano na przemówienie prezydenta?

Przemówienie Karola Nawrockiego spotkało się z krytycznymi reakcjami polityków i dziennikarzy. WP Wiadomości opisały je jako wystąpienie, po którym pojawiła się fala takich komentarzy.

Kilka godzin po przemówieniu Donald Tusk ocenił: „Chociaż w tym jednym dniu mógł próbować Polaków nie dzielić, a łączyć. Szkoda”. Była to reakcja premiera na wystąpienie prezydenta podczas warszawskich uroczystości.

Komentarz Tuska wpisywał się w polityczną polemikę po obchodach. Spór dotyczył tonu oraz treści przemówienia Nawrockiego, w tym krytycznych odniesień do rządu i Trybunału Konstytucyjnego. Dostępne relacje potwierdzają sam spór, ale nie rozstrzygają, która ze stron miała rację.

Jak obchodzono Święto Niepodległości poza Warszawą?

W udokumentowanych przykładach z Torunia i Białej Podlaskiej obchody obejmowały ceremoniał, elementy wojskowe i lokalne spotkania. W Toruniu, podczas obchodów 108. rocznicy odzyskania niepodległości, na Rynku Staromiejskim odbyły się uroczysty apel, wspólne odśpiewanie hymnu państwowego oraz defilada wojskowa.

Portal Torun.pl podał również, że na Rynku Nowomiejskim zorganizowano piknik patriotyczny, trwający od 11:00 do 16:00. Program toruńskich obchodów łączył więc oficjalne elementy uroczystości z wydarzeniem przeznaczonym dla uczestników spotkania na rynku.

W Białej Podlaskiej 11 listopada odbyły się w centrum miasta uroczystości 108. rocznicy odzyskania niepodległości w asyście wojskowej - wynika z informacji Radia Lublin. Głównymi organizatorami byli prezydent Białej Podlaskiej i 18. Batalion Rozpoznawczy.

W obu miastach obchodzono rocznicę odzyskania przez Polskę niepodległości w 1918 roku po 123 latach zaborów. Historyczny punkt odniesienia dla daty uroczystości wskazuje Senat RP: 11 listopada 1918 roku Rada Regencyjna przekazała Józefowi Piłsudskiemu naczelne dowództwo nad wojskiem polskim. Samo święto ustanowiono później, ustawą z 1937 roku, a według Gov.pl wybór daty nastąpił w kwietniu tamtego roku.

Były to udokumentowane przykłady lokalnych obchodów, a nie pełny bilans wydarzeń w kraju.

Dlaczego Święto Niepodległości obchodzimy 11 listopada?

Narodowe Święto Niepodległości upamiętnia odzyskanie przez Polskę niepodległości po 123 latach zaborów. Data 11 listopada wiąże się między innymi z przekazaniem Józefowi Piłsudskiemu przez Radę Regencyjną naczelnego dowództwa nad wojskiem polskim 11 listopada 1918 roku.

Wydarzenia z 1918 roku stały się punktem odniesienia dla państwowego święta upamiętniającego odrodzenie niepodległego państwa polskiego. Data nie oznacza jednego, odizolowanego momentu, lecz jest związana z odzyskaniem przez Polskę niepodległego bytu państwowego po okresie zaborów.

Według Senatu Rzeczypospolitej Polskiej święto ustanowiono ustawą z 1937 roku. Gov.pl wskazuje, że decyzję o wyborze 11 listopada jako święta narodowego podjęto niemal 20 lat po wydarzeniach z 1918 roku, w kwietniu 1937 roku. Data stała się więc państwowym symbolem odzyskania przez Polskę niepodległości.

Źródła:

Więcej z działu Polska

Wszystkie tematy z działu Polska