Kontrofensywa pod Kupiańskiem: dlaczego gazociągami
Odpowiedź w skrócie
Żołnierze ukraińskiej „Chartii” przeszli pod ziemią ponad 15 km gazociągami w obwodzie charkowskim, jak podała formacja. Operacja miała uprzedzić rosyjskie próby wykorzystania tej infrastruktury do wejścia na tyły ukraińskich pozycji pod Kupiańskiem. Przemarsz był częścią działań prowadzonych równocześnie pod ziemią i na powierzchni.

Co wiemy teraz
2. Korpus Gwardii Narodowej Ukrainy „Chartia” przedstawił działania jako podziemną operację kontrofensywną „Wełes”, która według formacji przełamała impas na odcinku kupiańskim.
Deklarowanym celem operacji było powstrzymanie rosyjskich prób przedostania się gazociągami na tyły ukraińskich pozycji.
„Chartia” poinformowała o przygotowaniu własnych rozwiązań do łączności, nawigacji i podtrzymywania funkcji życiowych. Według relacji korpusu przemarsz odbywał się bez światła, GPS i stabilnej łączności radiowej.
Podstawą relacji jest komunikat ukraińskiego korpusu; dostępne materiały nie zawierają niezależnego potwierdzenia przebiegu operacji, liczby jeńców ani deklarowanych strat.
Według „Chartii” żołnierze pokonali pod ziemią ponad 15 km gazociągami w obwodzie charkowskim.
Na czym polegała operacja „Wełes” pod Kupiańskiem?
Operacja „Wełes” według „Chartii” łączyła przemarsz gazociągami z działaniami na powierzchni i uderzeniami dronów. Podziemny odcinek był więc częścią skoordynowanych działań wojskowych na kupiańskim odcinku frontu.
Jak podała Interia, powołując się na 2. Korpus Gwardii Narodowej Ukrainy, żołnierze przeszli gazociągami ponad 15 km w obwodzie charkowskim. Liczba ta opisuje długość deklarowanego przemarszu pod ziemią. Nie jest miarą przesunięcia frontu ani wielkości obszaru zajętego w wyniku operacji.
Z relacji „Chartii” przytoczonej przez portal Gazeta.pl wynika, że działania podziemne i naziemne powiązano z uderzeniami dronów. Służyło temu między innymi wspólne centrum koordynacyjne z brygadą „Achilles”. W opisie operacji istotne są zatem dwa elementy: wykorzystanie gazociągów jako drogi przemarszu oraz koordynacja tego ruchu z działaniami na powierzchni.
Szerszego kontekstu konfliktu dotyczy tekst o rosyjskiej koncepcji strefy bezpieczeństwa na Ukrainie. W przypadku „Wełesa” deklarowany cel odnosił się konkretnie do zagrożenia dla ukraińskich pozycji pod Kupiańskiem.
Dlaczego ukraińscy żołnierze weszli do gazociągów?
Żołnierze „Chartii” weszli do gazociągów, aby według dowództwa uprzedzić Rosjan i uniemożliwić im dotarcie tą drogą na ukraińskie tyły.
Dowódca formacji, gen. Ihor Obolenski, tłumaczył ten zamiar w wypowiedzi przytoczonej przez RMF24. Według niego wojska rosyjskie planowały wykorzystać gazociągi do przedostania się za ukraińskie pozycje, dlatego Ukraińcy sami podjęli działania pod ziemią. Taki sam cel komunikatu korpusu przekazał portal Gazeta.pl.
Gazociągi występują w tej relacji w podwójnej roli. Były trasą, którą według ukraińskiego dowództwa zamierzał wykorzystać przeciwnik, a następnie drogą przemarszu ukraińskich żołnierzy. To wyjaśnia związek między nietypowym sposobem poruszania się a celem całej operacji: chodziło o powstrzymanie ruchu przeciwnika przez tę infrastrukturę.
Deklarowany sens przejścia ponad 15 km wynika więc z zadania wojskowego. Sam dystans pokazuje skalę podziemnego przemarszu opisanego przez formację, natomiast powodem wejścia do gazociągów miała być ochrona tyłów ukraińskich pozycji.
Jak przygotowano przejście ponad 15 km pod ziemią?
Według „Chartii” przygotowania obejmowały szkolenie w zamkniętych przestrzeniach, wyznaczenie podziemnej trasy oraz opracowanie rozwiązań do łączności, nawigacji i podtrzymywania funkcji życiowych.
Portal Gazeta.pl przekazał, że te przygotowania poprzedziły operację. Ich opis należy czytać razem z warunkami przemarszu przedstawionymi przez korpus i przytoczonymi przez RMF24: w gazociągach nie było światła, dostępu do GPS ani stabilnej łączności radiowej.
Zestawienie tych informacji wyjaśnia, dlaczego przygotowania dotyczyły kilku odrębnych zadań. Żołnierze mieli działać w zamkniętej przestrzeni, poruszać się wyznaczoną trasą bez dostępu do GPS i utrzymywać kontakt mimo niestabilnego połączenia radiowego. Formacja wskazała własne rozwiązania techniczne jako element przygotowania do takich warunków.
W dostępnych relacjach nie podano dokładnej daty rozpoczęcia i zakończenia operacji, przebiegu trasy ani miejsca wejścia do gazociągu. Daty doniesień z 22 października 2026 roku nie należy zatem utożsamiać z datą samego przemarszu.
Innego działania na froncie dotyczy opis operacji „Vivaldi” i działań Ukrainy pod Łymanem. W relacji o „Wełesie” szczególną rolę odgrywają przygotowania do poruszania się pod ziemią.
Jakie skutki operacji deklaruje „Chartia”?
„Chartia” twierdzi, że operacja „Wełes” przełamała impas pod Kupiańskiem, przyniosła ponad 30 rosyjskich jeńców i rosyjskie straty przekraczające 100 żołnierzy.
Dane te przekazał 22 października 2026 roku portal Gazeta.pl, powołując się na 2. Korpus. Są to trzy różne elementy jego oceny: wpływ działań na sytuację na odcinku frontu, liczba wziętych do niewoli oraz wielkość strat przypisywanych stronie rosyjskiej.
Liczb dotyczących jeńców i strat nie należy automatycznie sumować ani zamieniać określenia „straty” na liczbę zabitych. Przekazana relacja operuje właśnie tymi kategoriami, więc pozwala przytoczyć deklarowane wartości, ale nie uzasadnia tworzenia z nich bardziej szczegółowego bilansu.
Dostępne materiały nie zawierają niezależnego potwierdzenia tych rezultatów ani przebiegu operacji. Interia, Gazeta.pl i RMF24 relacjonują informacje ukraińskiej formacji; obecność opisu w kilku redakcjach oznacza rozpowszechnienie komunikatu tego samego uczestnika walk.
Dlaczego operację nazwano podziemną kontrofensywą?
Określenie „podziemna kontrofensywa” pochodzi od „Chartii”, która przedstawiła „Wełesa” jako pierwszą na świecie operację tego rodzaju i tej skali.
RMF24 przytoczył tę ocenę jako stanowisko ukraińskiej formacji. Sformułowanie o światowym pierwszeństwie trzeba więc przypisywać korpusowi, podobnie jak nazwę i ocenę skuteczności działań.
W opisywanym przypadku słowo „podziemna” odnosi się do wykorzystania gazociągów przez żołnierzy. „Kontrofensywa” jest natomiast nazwą nadaną przez formację działaniom, których deklarowanym celem było uprzedzenie i powstrzymanie ruchu przeciwnika. Odpowiedź na pytanie o tę operację obejmuje zatem zarówno podziemną trasę przemarszu, jak i zadanie, któremu miała służyć.
Więcej z działu Świat
-
Sanae Takaichi: kim jest i czego miała żądać od PutinaPremier Japonii Sanae Takaichi miała na kolacji APEC żądać od Putina uwolnienia dziennikarza i cofnięcia przejęcia Japan Tobacco. Kreml zaprzecza. -
Most Krymski: nocny atak Ukrainy i wstrzymany ruchUkraina ponownie zaatakowała Most Krymski. Eksplozje w Kerczu, ruch czasowo wstrzymany, brak ofiar śmiertelnych. Co wiemy i czego jeszcze nie wiadomo. -
Rosja: czego chce od NATO i co oferuje w KrólewcuWedług Bloomberga Rosja chce ograniczenia sił NATO w krajach przyjętych po 1997 r., także w Polsce, w zamian za mniej wojsk w obwodzie królewieckim. -
Kopalnia miedzi Nussir: kto ją kupił i dlaczego budzi obawyKopalnię miedzi Nussir w Norwegii przejmuje Artiom Wołyniec, który pracował dla objętych sankcjami oligarchów. Skąd obawy o bezpieczeństwo?